Chuỗi bài về Nám phần 3 - Điều quan trọng nhất trong điều trị nám

Chỉ điều trị xóa bỏ sắc tố là không đủ để giải quyết vấn đề

Trong quá trình tư vấn điều trị nám, tôi nhận thấy rất nhiều người có suy nghĩ như thế này:

« Bắn laser vài lần là hết nám phải không? »

« Cứ tiếp tục bắn laser toning là được đúng không? »

Tuy nhiên, nám không đơn thuần là một bệnh lý do dư thừa sắc tố, mà còn đi kèm với:

Tình trạng viêm

Vấn đề mạch máu

Hàng rào bảo vệ da

Sự biến đổi cấu trúc lớp trung bì

Đây là một bệnh lý về da mang tính phức tạp.

Do đó, điều trị nám không phải là « phương pháp chỉ loại bỏ sắc tố » mà

ưu tiên hàng đầu là phải ổn định lại môi trường của da.

Hôm nay, tôi sẽ tổng hợp lại trình tự điều trị nám được đánh giá là quan trọng trong thực tế lâm sàng.

1️⃣ Điều chỉnh mỹ phẩm

Đối với bệnh nhân bị nám, thói quen sử dụng mỹ phẩm quan trọng hơn bạn nghĩ rất nhiều.

Làn da của người bị nám thường

có hàng rào bảo vệ da yếu

và rất nhạy cảm với các kích ứng.

Thế nhưng trên thực tế, nhiều người lại thường xuyên sử dụng:

Sản phẩm tẩy tế bào chết

Sản phẩm làm trắng da mạnh

Mỹ phẩm chứa nhiều hương liệu

Các loại mỹ phẩm chức năng dễ gây kích ứng.

Những sản phẩm này có thể gây ra:

Viêm da

Viêm vi mô

Viêm da tiếp xúc

Và hậu quả là làm cho tình trạng tăng sắc tố trở nên tồi tệ hơn.

Vì vậy, bước đầu tiên trong điều trị nám là:

✔ Ngừng sử dụng các loại mỹ phẩm gây kích ứng

✔ Quan trọng nhất là sử dụng mỹ phẩm tập trung vào việc phục hồi hàng rào bảo vệ da.

(Các sản phẩm như Zeroid, Aestura, Atopalm: Trẻ em cũng có thể dùng được, rất dịu nhẹ phù hợp cho cả người bị viêm da cơ địa hay viêm da, giúp bảo vệ hàng rào da và chứa đầy đủ các thành phần cần thiết cho da.

Mỹ phẩm thường chỉ khác nhau về kết cấu còn thành phần gần như tương tự nhau. Dù có rất nhiều loại như skin, toner, essence, lotion, kem dưỡng... nhưng bạn không cần phải bôi tất cả. Ngược lại, việc « ăn kiêng mỹ phẩm » (tối giản quy trình dưỡng da) mới giúp da đẹp lên!!

Nếu chỉ dùng kem dưỡng là đủ thì chỉ cần bôi kem -> Nếu dùng kem dưỡng vẫn thấy hơi khô thì dùng kem + lotion)

2️⃣ Điều chỉnh thói quen sinh hoạt

Nám là bệnh lý chịu ảnh hưởng rất lớn từ thói quen sinh hoạt.

Các yếu tố ảnh hưởng tiêu biểu bao gồm:

Ánh nắng mặt trời

Kích ứng do nhiệt

Ma sát

Căng thẳng (Stress)

Thiếu ngủ.

Đặc biệt là:

Xông hơi

Chườm nóng

Tắm nước nóng

Áp lực nước quá mạnh như dùng vòi hoa sen xịt trực tiếp lên mặt để rửa

Thói quen chà xát hoặc sờ tay lên mặt

Việc dặm lại phấn nước (cushion) nhiều lần tạo điều kiện cho vi khuẩn mụn và ký sinh trùng Demodex sinh sôi

Những yếu tố này làm tăng phản ứng viêm và mạch máu dưới da,

từ đó có thể làm tình trạng nám trở nên nghiêm trọng hơn.

Do đó, trong điều trị nám, việc xây dựng những thói quen sinh hoạt ít gây kích ứng cho da là vô cùng quan trọng.

3️⃣ Chống nắng

Biện pháp cơ bản nhất trong điều trị nám chính là chống nắng.

Tia cực tím (UV) có thể gây ra:

Tăng sinh melanin

Phản ứng viêm

Căng thẳng oxy hóa

Tổn thương màng đáy của da.

Vì vậy, đối với bệnh nhân bị nám:

✔ Sử dụng kem chống nắng đều đặn

✔ Việc thoa lại kem chống nắng khi đi ra ngoài là cực kỳ quan trọng.

Nhiều nghiên cứu cũng đã báo cáo rằng chỉ cần chống nắng tốt là tình trạng nám đã có thể được cải thiện.

4️⃣ Sóng cao tần (RF) + Chất tăng sinh Collagen (Collagen Booster)

Điều quan trọng tiếp theo trong điều trị nám là các liệu pháp cải thiện môi trường da.

Các nghiên cứu gần đây chỉ ra rằng trên làn da bị nám thường quan sát thấy:

Sự biến đổi cấu trúc lớp trung bì

Lão hóa nguyên bào sợi

Tổn thương màng đáy.

Vì vậy, thay vì chỉ tập trung vào các phương pháp loại bỏ sắc tố,

những liệu trình giúp cải thiện môi trường da sẽ mang lại hiệu quả tốt hơn.

Tiêu biểu có thể kể đến:

✔ Điều trị bằng sóng cao tần (Thermage, Density, Serf)

✔ Chất tăng sinh Collagen (Juvelook Volume, Radiesse).

Những liệu pháp này có thể giúp:

Cải thiện môi trường lớp trung bì

Tái tạo da

Ổn định hàng rào bảo vệ da.

5️⃣ Liệu pháp tái tạo da

Các liệu pháp hỗ trợ đắc lực trong quá trình điều trị nám bao gồm:

Rejuran

LDM

Potenza

và các phương pháp tương tự.

Những liệu trình này giúp:

Tái tạo da

Làm dịu tình trạng viêm

Cải thiện hàng rào bảo vệ da.

Đặc biệt, vì da nám thường rất nhạy cảm và có hàng rào bảo vệ yếu,

nên các liệu pháp giúp ổn định tình trạng da sẽ mang lại hiệu quả rất tích cực.

6️⃣ Laser trị sắc tố

Sau khi môi trường da đã tương đối ổn định, chúng ta mới có thể cân nhắc đến việc điều trị bằng laser trị sắc tố.

Các loại laser được sử dụng phổ biến là:

Fotona / Hollywood Spectra

Pico Toning Laser...

Những loại laser này hoạt động theo cơ chế làm giảm dần các túi chứa sắc tố (melanosome), từ đó cải thiện sắc tố da một cách từ từ.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng laser trị sắc tố không phải là bước khởi đầu trong điều trị nám,

mà nên được xem là phương pháp áp dụng sau khi môi trường da đã được phục hồi và ổn định.

7️⃣ Thuốc uống điều trị

Các loại thuốc uống hỗ trợ tốt trong điều trị nám bao gồm:

Transamin (Tranexamic acid)

Luthione (Glutathione).

Transamin có tác dụng:

Ức chế plasmin

Ổn định mạch máu

Hỗ trợ ức chế quá trình sản sinh melanin.

Luthione có tác dụng:

Chống oxy hóa

Hỗ trợ điều hòa quá trình sản sinh melanin.

Vì vậy, khi tiến hành điều trị sắc tố, nếu không có chống chỉ định,

bác sĩ thường khuyên dùng thuốc khoảng 1 tuần sau khi điều trị, và nếu có thể,

đôi khi sẽ khuyến nghị sử dụng dài hạn trên 6 tháng.

8️⃣ Quan điểm về thuốc bôi

Các loại thuốc bôi thường được sử dụng trong điều trị nám chứa các thành phần như:

Hydroquinone

Retinoid.

Tuy nhiên, trong thực tế lâm sàng, có rất nhiều trường hợp khó có thể sử dụng những loại thuốc này.

Đặc biệt đối với:

Người đang bị viêm da

Da viêm cơ địa (Atopy)

Hàng rào bảo vệ da yếu

Trường hợp thường xuyên tái phát sau khi điều trị sắc tố, thì thuốc bôi có thể gây ra:

Cảm giác châm chích

Viêm da dị ứng tiếp xúc

Kích ứng da.

Trong những trường hợp này, thuốc bôi thậm chí có thể dẫn đến tình trạng tăng sắc tố sau viêm (Post-inflammatory hyperpigmentation).

Vì vậy, tùy thuộc vào tình trạng da, đôi khi việc không sử dụng thuốc bôi lại là lựa chọn tốt hơn.

Tổng kết

Điều trị nám không đơn thuần là loại bỏ sắc tố,

mà là quá trình ổn định lại môi trường của da.

Nếu tóm tắt lại thứ tự ưu tiên trong điều trị, chúng ta có:

1️⃣ Điều chỉnh mỹ phẩm

2️⃣ Điều chỉnh thói quen sinh hoạt

3️⃣ Chống nắng

4️⃣ Sóng cao tần (RF) + Chất tăng sinh Collagen

5️⃣ Liệu pháp tái tạo da (Rejuran, LDM, Potenza...)

6️⃣ Laser trị sắc tố

7️⃣ Thuốc uống điều trị

Việc tiếp cận theo trình tự này sẽ mang lại hiệu quả điều trị tốt nhất.

2️⃣ Điều chỉnh thói quen sinh hoạt

3️⃣ Chống nắng

4️⃣ Sóng cao tần (RF) + Chất tăng sinh Collagen

5️⃣ Liệu pháp tái tạo da (Rejuran, LDM, Potenza...)

6️⃣ Laser trị sắc tố

7️⃣ Thuốc uống điều trị

Việc tiếp cận theo trình tự này sẽ mang lại hiệu quả điều trị tốt nhất.